Εννοείτε πως δεν θα απαντηθεί ο τίτλος του κειμένου αυτού. Μια ατελής ερώτηση δεν πρόκειται να έχει σαφή και ολοκληρωμένη απάντηση. Κρίνεται μάταιο να ρωτήσω κάτι τέτοιο αν δεν πιστοποιήσω πρώτα ότι μπορεί να υπάρξει, αν δεν θέσω βασικές προϋποθέσεις για την έναρξη της κ.α. Αν κάποιος ρωτήσει κάτι τέτοιο, περιμένοντας την άποψη σου, σημαίνει μόνο ότι επιθυμεί να παίξει με τις λέξεις. Δεν θέλω να σε κουράσω αναγνώστη, αλλά ούτε να με κουράσω. Θα μιλήσω συγκεκριμένα για την ελευθερία της σκέψης.
Εδώ τίθεται το ερώτημα "πότε σκεφτόμαστε ελεύθερα;". Ούτε αυτό θα απαντήσω. Ίσως το προσεγγίσω. Αυτός που έμαθε να συμβαδίζει με την ζωή του, δηλαδή αυτός που προσπαθεί να μιμείται τα βήματα της νιώθοντας έναν ίλιγγο κάθε φορά που χάνει τον συγχρονισμό του, είναι καταδικασμένος σε τούτη την αγχωτική διαδικασία. Μια αρχή για έναν απελευθερωμένο νου (και όχι ελεύθερο) είναι να αντιστρέψει τον ρόλο αυτού με εκείνο της ζωής. Η ζωή θα αρχίζει να συμβαδίζει μαζί του. Δεν εννοώ σε καμιά περίπτωση ότι θα γραπώσει τα ηνία της και θα είναι πλέον ο δαμαστής της, αλλά απλά ότι θα τοποθετήσει κατά κάποιο τρόπο της καθημερινότητα του σε ένα δευτερεύοντα ρόλο. Δεν σημαίνει πως θα την παραμελήσει, ίσα ίσα που θα μπορέσει να χάσει κάθε νόημα της αν δυστυχώς για αυτόν έχει βρει μέχρι τώρα. Θα αφορίσει κάθε ματαιότητα, κάθε κακοήθη συναίσθημα που αλλοιώνει τον ορθολογισμό του. Θα ζει και θα νιώθει την ιερή πρόοδο της σκέψης του σήμερα δίχως μάταιες υποθέσεις και συναισθήματα για το αύριο. Σε εκείνον έγκειται η πρόοδος, σε εκείνον που η σκέψη της αυριανής μέρας είναι λίγη μπροστά στην πρόοδο του σήμερα. Με την σειρά της, η ζωή θα φαίνεται πως καρποφορεί πολύ περισσότερο, σαν το δέντρο της δεχόταν υδατική καταπόνηση τόσο καιρό που όταν την ποτίσαμε λιγότερο έβγαλε περισσότερους καρπούς.
Αυτό θέλει. Να διώξει κάθε κακή προκατάληψη. Εκεί βρίσκεται η απελευθέρωση. Απελευθερώνομαι σημαίνει αποδεσμεύομαι. Καμία ελευθεριά δεν έχει εκείνος που νιώθει ότι υλοποιεί αυτά που επιθυμεί στην ζωή του, απλά επιλέγει το κλουβί του, αρκεί όμως να είναι επιθυμητό. Για αυτό επιλέγει να αντιστρέψει τους ρόλους, και μέσα από αυτό θα απελευθερώνεται μέρα με την μέρα όλο και περισσότερο. Δεσμά του ανύπαρκτου χθες και αύριο, δεσμά των προκαταλήψεων, της ματαιότητας, του ενθουσιασμού και της υπερηφάνειας, δεσμά της επιρροής από συναισθηματικές λογικές των όχλων κ.α θα κοπούν (δεν σημαίνει πάλι πως δεν πρέπει να ενεργεί μαζί του). Οφείλει παρά ταύτα να είναι πάντα προσγειωμένος και καχύποπτος για κάθε πρόοδο του. Στον κόσμο μας, συνήθως αυτοί που πετούν είναι αυτοί που δεν έχουν το δικαίωμα, ενώ αυτοί που θα έπρεπε έχουν την σοφία της προσγείωσης.
Εδώ τίθεται το ερώτημα "πότε σκεφτόμαστε ελεύθερα;". Ούτε αυτό θα απαντήσω. Ίσως το προσεγγίσω. Αυτός που έμαθε να συμβαδίζει με την ζωή του, δηλαδή αυτός που προσπαθεί να μιμείται τα βήματα της νιώθοντας έναν ίλιγγο κάθε φορά που χάνει τον συγχρονισμό του, είναι καταδικασμένος σε τούτη την αγχωτική διαδικασία. Μια αρχή για έναν απελευθερωμένο νου (και όχι ελεύθερο) είναι να αντιστρέψει τον ρόλο αυτού με εκείνο της ζωής. Η ζωή θα αρχίζει να συμβαδίζει μαζί του. Δεν εννοώ σε καμιά περίπτωση ότι θα γραπώσει τα ηνία της και θα είναι πλέον ο δαμαστής της, αλλά απλά ότι θα τοποθετήσει κατά κάποιο τρόπο της καθημερινότητα του σε ένα δευτερεύοντα ρόλο. Δεν σημαίνει πως θα την παραμελήσει, ίσα ίσα που θα μπορέσει να χάσει κάθε νόημα της αν δυστυχώς για αυτόν έχει βρει μέχρι τώρα. Θα αφορίσει κάθε ματαιότητα, κάθε κακοήθη συναίσθημα που αλλοιώνει τον ορθολογισμό του. Θα ζει και θα νιώθει την ιερή πρόοδο της σκέψης του σήμερα δίχως μάταιες υποθέσεις και συναισθήματα για το αύριο. Σε εκείνον έγκειται η πρόοδος, σε εκείνον που η σκέψη της αυριανής μέρας είναι λίγη μπροστά στην πρόοδο του σήμερα. Με την σειρά της, η ζωή θα φαίνεται πως καρποφορεί πολύ περισσότερο, σαν το δέντρο της δεχόταν υδατική καταπόνηση τόσο καιρό που όταν την ποτίσαμε λιγότερο έβγαλε περισσότερους καρπούς.
Αυτό θέλει. Να διώξει κάθε κακή προκατάληψη. Εκεί βρίσκεται η απελευθέρωση. Απελευθερώνομαι σημαίνει αποδεσμεύομαι. Καμία ελευθεριά δεν έχει εκείνος που νιώθει ότι υλοποιεί αυτά που επιθυμεί στην ζωή του, απλά επιλέγει το κλουβί του, αρκεί όμως να είναι επιθυμητό. Για αυτό επιλέγει να αντιστρέψει τους ρόλους, και μέσα από αυτό θα απελευθερώνεται μέρα με την μέρα όλο και περισσότερο. Δεσμά του ανύπαρκτου χθες και αύριο, δεσμά των προκαταλήψεων, της ματαιότητας, του ενθουσιασμού και της υπερηφάνειας, δεσμά της επιρροής από συναισθηματικές λογικές των όχλων κ.α θα κοπούν (δεν σημαίνει πάλι πως δεν πρέπει να ενεργεί μαζί του). Οφείλει παρά ταύτα να είναι πάντα προσγειωμένος και καχύποπτος για κάθε πρόοδο του. Στον κόσμο μας, συνήθως αυτοί που πετούν είναι αυτοί που δεν έχουν το δικαίωμα, ενώ αυτοί που θα έπρεπε έχουν την σοφία της προσγείωσης.
